موجودی RTX 5090 در فروشگاه‌های آمریکا ناپدید شد؛ قیمت برخی مدل‌ها به ۹ هزار دلار رسید
کارت گرافیک GeForce RTX 5090 بار دیگر با بحران موجودی و جهش شدید قیمت در بازار آمریکا مواجه شده است. بررسی فروشگاه‌های بزرگ آنلاین نشان می‌دهد بسیاری از مدل‌های این کارت دیگر مستقیماً توسط خرده‌فروشان عرضه نمی‌شوند و گزینه‌های باقی‌مانده عمدتاً به فروشندگان شخص ثالث با قیمت‌های بسیار بالاتر از MSRP تعلق دارند.
قیمت RTX 5090 به‌شدت افزایش یافته است
قیمت رسمی RTX 5090 هنگام عرضه ۱٬۹۹۹ دلار تعیین شده بود، اما شرایط بازار فاصله بسیار زیادی با این رقم ایجاد کرده است. برخی مدل‌ها اکنون با قیمت‌هایی چند برابر MSRP در بازار آمریکا دیده می‌شوند.
برای نمونه، مدل Gigabyte Windforce RTX 5090 که تا هفته گذشته با قیمت حدود ۵٬۷۰۰ دلار در Newegg عرضه می‌شد، اکنون توسط یک فروشنده شخص ثالث با قیمت حیرت‌انگیز ۹٬۰۵۰ دلار فهرست شده است.
همین مدل در Amazon و Best Buy نیز دیگر موجود نیست. ارزان‌ترین RTX 5090 جدیدی که در بررسی اخیر PC Gamer پیدا شده، مدل Asus TUF RTX 5090 است که توسط یک فروشنده شخص ثالث با قیمت حدود ۶٬۸۰۰ دلار عرضه می‌شود.
شرایط بازار بریتانیا نیز چندان بهتر نیست و مدل Zotac RTX 5090 در فروشگاه Scan با قیمت حدود ۳٬۹۴۰ پوند دیده شده است.
چرا RTX 5090 کمیاب شده است؟
یکی از عوامل مهم می‌تواند افزایش تقاضا برای کارت‌های گرافیک قدرتمند باشد. طبق داده‌های مورد اشاره PC Gamer، بازار کارت‌های گرافیک رده‌بالا برخلاف انتظار عمومی همچنان با تقاضای قابل‌توجهی روبه‌رو است و در سه‌ماهه اخیر حدود ۱۲.۵ میلیون کارت گرافیک رده‌بالا عرضه شده است.
در همین گزارش، سهم Nvidia از بازار حدود ۹۰ درصد اعلام شده است؛ موضوعی که اهمیت سیاست‌های تولید و تخصیص تراشه این شرکت را بیشتر می‌کند.
بااین‌حال، احتمال دیگری نیز مطرح شده است: خرید کارت‌های گیمینگ قدرتمند توسط شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی.
آیا شرکت‌های هوش مصنوعی RTX 5090ها را می‌خرند؟
افزایش تقاضای هوش مصنوعی فشار زیادی بر بازار پردازنده‌های گرافیکی ایجاد کرده است. طبق اظهارات اخیر Jensen Huang، مدیرعامل Nvidia، حدود ۱۰۰ هزار پردازنده گرافیکی Nvidia برای آموزش مدل جدید OpenAI با نام GPT-6 Astra استفاده شده است و برنامه‌هایی برای افزایش چندبرابری این ظرفیت نیز وجود دارد.
البته هیچ مدرک مستقیمی وجود ندارد که نشان دهد همین RTX 5090های موجود در بازار مصرف‌کننده برای آموزش Astra خریداری شده‌اند. بنابراین نمی‌توان کمبود فعلی کارت را مستقیماً به این پروژه نسبت داد.
بااین‌حال، احتمال خرید کارت‌های گرافیک گیمینگ رده‌بالا توسط شرکت‌های هوش مصنوعی برای استفاده در سرورها مطرح شده است. برخی تصاویر منتشرشده از پالت‌های RTX 5090 نیز به چنین روندی اشاره دارند؛ زیرا در برخی کاربردها ممکن است کارت‌های گیمینگ قدرتمند به‌عنوان جایگزینی برای شتاب‌دهنده‌های تخصصی دیتاسنتری یا محصولات حرفه‌ای استفاده شوند.
احتمال تغییر مسیر تولید تراشه‌های Blackwell
سناریوی دیگری نیز درباره کاهش موجودی کارت‌های گیمینگ Nvidia مطرح شده است. بر اساس این دیدگاه، ممکن است Nvidia الزاماً تولید تراشه‌های 4nm Blackwell را کاهش نداده باشد، بلکه بخشی از ظرفیت تولید را بیشتر به سمت محصولات حرفه‌ای و تجاری مرتبط با هوش مصنوعی و ورک‌استیشن‌ها هدایت کرده باشد.
چنین تغییری می‌تواند بدون کاهش چشمگیر تولید کلی تراشه‌های Blackwell، تعداد GPUهای اختصاص‌یافته به بازار مصرف‌کننده را کاهش دهد.
در این شرایط، ترکیب تقاضای بالای هوش مصنوعی، خریدهای عمده و محدودیت عرضه کارت‌های گیمینگ رده‌بالا می‌تواند یکی از دلایل اصلی افزایش قیمت RTX 5090 باشد.
بازار RTX 5090 در چه وضعیتی قرار دارد؟
شرایط فعلی نشان می‌دهد خرید RTX 5090 با قیمت نزدیک به MSRP برای مصرف‌کنندگان آمریکایی بسیار دشوار شده است. بخش قابل‌توجهی از موجودی فروشگاه‌های بزرگ از بین رفته و گزینه‌های باقی‌مانده نیز بیشتر توسط فروشندگان شخص ثالث با قیمت‌های بسیار بالا عرضه می‌شوند.
با توجه به اینکه RTX 5090 قدرتمندترین کارت گرافیک گیمینگ نسل Blackwell محسوب می‌شود، افزایش تقاضا برای پردازش‌های هوش مصنوعی می‌تواند فشار بیشتری بر موجودی مدل‌های رده‌بالای مصرف‌کننده وارد کند.
البته هنوز مشخص نیست کمبود فعلی یک مشکل موقت در زنجیره تأمین است یا نتیجه یک تغییر بلندمدت در اولویت‌بندی تولید Nvidia. تا زمانی که Nvidia درباره میزان تولید و تخصیص RTX 5090 توضیح رسمی ارائه نکند، نمی‌توان با قطعیت گفت چه مقدار از موجودی این کارت به بازار هوش مصنوعی اختصاص یافته است.
